Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci ojca Jana Bońkowskiego – kapucyna, historyka, regionalisty, harcerza oraz autora wielu publikacji poświęconych historii Łomży i regionu. Odszedł człowiek, który przez całe życie pozostawał wierny swojemu rodzinnemu miastu, a swoją wiedzą, życzliwością i pasją dzielił się z kolejnymi pokoleniami.
Ojciec Jan urodził się 26 kwietnia 1938 roku w Łomży. Jak sam pisał we wspomnieniach:
„Łomża jest czymś bardzo bliskim mojemu sercu… To właśnie Łomża jest moim domem, w którym wszystko się zaczęło.”
Dzieciństwo spędził przy ulicach Dwornej i Wiejskiej, będąc świadkiem tragicznych wydarzeń II wojny światowej oraz zniszczenia rodzinnego miasta. W swoich książkach z ogromnym pietyzmem opisywał przedwojenną Łomżę, wojenne losy mieszkańców oraz miejsca, których już dziś nie ma. Wspomnienia te stały się niezwykle cennym świadectwem historii miasta widzianej oczami dziecka.
Po ukończeniu nauki wstąpił do Zakonu Braci Mniejszych Kapucynów. Święcenia kapłańskie przyjął 24 czerwca 1967 roku w kościele ojców kapucynów w rodzinnej Łomży, a dzień później odprawił Mszę świętą prymicyjną w świątyni, z którą był związany od najmłodszych lat.
Ojciec Jan znany był również jako harcerz i wielki propagator idei skautingu. Przez ponad dwadzieścia lat pełnił posługę duszpasterską na Białorusi, gdzie odegrał niezwykle ważną rolę w odrodzeniu Związku Harcerstwa Polskiego. Jego działalność duszpasterska, patriotyczna i harcerska spotykała się z niechęcią białoruskich władz, a po latach szykan został zmuszony do opuszczenia kraju. Doświadczenia z tego okresu opisał m.in. w książkach „Brązowym szlakiem przez Białoruś”, „Nad Narwią, Newą i Niemnem”, „Tropami druha »Huragana«, czyli harcerstwo polskie na Białorusi” oraz „Białoruś, Białoruś…”.
Równolegle prowadził intensywną działalność pisarską. Pozostawił kilkanaście książek, ponad dwadzieścia broszur i liczne artykuły. Szczególne miejsce w jego dorobku zajmują publikacje poświęcone Łomży, wśród nich: „250 lat kapucynów w Łomży”, „Łomża – gród nad Narwią”, „Łomżyńskie wzgórza”, „Zapachy historii Łomży. Pomniki i kapliczki” oraz „Ślady przedwojennej Łomży”. Dzięki nim utrwalał pamięć o historii miasta, jego mieszkańcach i miejscach, które współtworzą tożsamość Łomży.
Z Miejską Biblioteką Publiczną w Łomży ojca Jana łączyła wieloletnia, serdeczna relacja. Chętnie uczestniczył w organizowanych przez nas wydarzeniach, zwłaszcza spotkaniach historycznych w Filii nr 6 i Filii nr 2. Zawsze dzielił się swoją wiedzą z ogromną pasją, a uczestnicy spotkań cenili Go za otwartość, skromność i niezwykłą umiejętność opowiadania o historii.
Szczególnie ważnym wydarzeniem był 18 lutego 2020 roku, kiedy podczas uroczystego otwarcia nowej siedziby Filii nr 6 przy ul. Małachowskiego 1 ojciec Jan Bońkowski poświęcił nowy lokal. Tym samym stał się częścią jednego z najważniejszych momentów w historii tej placówki.
Był także wieloletnim darczyńcą naszej biblioteki. Systematycznie przekazywał do zbiorów swoje kolejne publikacje, dzięki czemu czytelnicy mogą dziś korzystać z jego bogatego dorobku. Książki ojca Jana pozostaną trwałą częścią księgozbioru Miejskiej Biblioteki Publicznej w Łomży i nadal będą służyć wszystkim zainteresowanym historią naszego miasta i regionu.
Po raz ostatni mieliśmy zaszczyt gościć ojca Jana 26 lutego 2026 roku podczas spotkania autorskiego z ojcem Andrzejem Madejem OMI w Czytelni Głównej przy ul. Długiej 13. Jak zawsze serdeczny, uśmiechnięty i pełen życzliwości, z zainteresowaniem uczestniczył w wydarzeniu oraz długo rozmawiał z naszym gościem i uczestnikami spotkania.
Odszedł człowiek, który przez całe życie pozostawał wierny słowom zapisanym we własnych wspomnieniach – że wszystko zaczęło się w Łomży. Miłość do rodzinnego miasta, troska o jego historię oraz pamięć o ludziach i wydarzeniach były obecne w całej jego działalności duszpasterskiej, społecznej i pisarskiej.
Rodzinie, współbraciom zakonnym oraz wszystkim Bliskim składamy wyrazy szczerego współczucia.
Cześć Jego pamięci.
